{"id":1507,"date":"2020-09-04T17:44:17","date_gmt":"2020-09-04T17:44:17","guid":{"rendered":"http:\/\/tamhoc.org\/?p=1507"},"modified":"2020-09-04T17:55:29","modified_gmt":"2020-09-04T17:55:29","slug":"giao-phap-cua-duc-phat-bi-chia-re-thanh-cac-ton-phai-trong-dong-lich-su-p2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/2020\/09\/04\/giao-phap-cua-duc-phat-bi-chia-re-thanh-cac-ton-phai-trong-dong-lich-su-p2\/","title":{"rendered":"Gi\u00e1o ph\u00e1p c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Ph\u1eadt b\u1ecb chia r\u1ebd th\u00e0nh c\u00e1c T\u00f4n Ph\u00e1i trong d\u00f2ng l\u1ecbch s\u1eed (P2)"},"content":{"rendered":"\n<h1 class=\"wp-block-heading\">Trung th\u1eeba T\u00e2n Ti\u1ebfn<\/h1>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"madhyamika-tam-luan-tong\">M\u0101dhyamika: Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u2012 M\u0101dhyamaki c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 Trung \u0111\u1ea1o<\/strong>, nh\u01b0ng th\u01b0\u1eddng k\u00eau l\u00e0 Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng, b\u1edfi t\u00f4ng n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 n\u01a1i ba cu\u1ed1n lu\u1eadn c\u1ee7a \u00f4ng gi\u00e1o t\u1ed5 vi\u1ebft ra l\u00e0m gi\u00e1o khoa cho \u0111\u1ea1o c\u1ee7a \u00f4ng.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng l\u1eadp ra cu\u1ed1i th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 I (70) k\u1ef7 nguy\u00ean n\u00e0y, b\u1edfi \u00f4ng Nagarjuna, thu\u1ed9c d\u00f2ng B\u00e0-la-m\u00f4n, sanh tr\u01b0\u1edbc t\u1ea1i Bera (Trung \u1ea4n \u0110\u1ed9), l\u1edbn l\u00ean \u00f4ng xu\u1ed1ng mi\u1ec1n Nam l\u1eadp gi\u00e1o, t\u1ea1i Nagarjunikonda, g\u1ea7n th\u00e0nh Amaravati, v\u00e0 sau l\u1ea1i \u00f4ng \u0111i truy\u1ec1n b\u00e1 t\u1eadn mi\u1ec1n B\u1eafc. T\u00ean \u00f4ng \u0111\u1eb7t ra do m\u1ed9t t\u00edch n\u00f3i r\u1eb1ng \u00f4ng ra \u0111\u1eddi d\u01b0\u1edbi c\u1ed9t c\u00e2y k\u00eau l\u00e0 Arjuna v\u00e0 khi l\u1edbn l\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea7n Naga, l\u00e0 Long v\u01b0\u01a1ng r\u01b0\u1edbc \u00f4ng xu\u1ed1ng t\u1eadn th\u1ee7y cung d\u1ea1y \u00f4ng nh\u1eefng ph\u00e1p huy\u1ec1n b\u00ed, ng\u01b0\u1eddi T\u00e0u d\u1ecbch Nagajuna l\u00e0 Long Th\u1ecd.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00edch tr\u00ean c\u00f3 th\u00eam r\u1eb1ng: Gi\u00e1o ph\u00e1p x\u00e2u xa c\u1ee7a Ph\u1eadt Th\u00edch Ca b\u1ecb Long v\u01b0\u01a1ng th\u00e2u \u0111o\u1ea1t, g\u00ecn gi\u1eef t\u1edbi t\u1eadn \u0111\u00e1y bi\u1ec3n, nay nh\u1edd \u00f4ng Long Th\u1ecd \u0111em tr\u1edf l\u00ean ph\u1ed5 c\u1eadp tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t. \u0110\u00e2y l\u00e0 l\u00fd thuy\u1ebft \u0111\u1ec3 kh\u1edfi \u0111\u1ea7u v\u01b0\u1ee3t kh\u1ecfi t\u00f4n ch\u1ec9 Ph\u1eadt Th\u00edch Ca \u0111ang khuy\u1ebft tr\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea1o gi\u00e1o si\u00eau h\u00ecnh d\u01b0\u1edbi danh t\u1eeb Ph\u1eadt gi\u00e1o.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ba t\u00e1c ph\u1ea9m c\u1ee7a \u00f4ng Long Th\u1ecd l\u00e0: cu\u1ed1n M\u0101dhyamika castra: Trung lu\u1eadn; cu\u1ed1n Dv\u0101daca Nik\u0101ya C\u0101stra: Th\u1eadp nh\u1ecb m\u00f4n lu\u1eadn; cu\u1ed1n Prajn\u0101 Paramit\u0101 Sutra C\u0101stra: B\u00e1t-nh\u00e3-ba- la-m\u1eadt-\u0111a lu\u1eadn. \u00d4ng Long Th\u1ecd c\u00f2n vi\u1ebft r\u1ea5t nhi\u1ec1u quy\u1ec3n kh\u00e1c, nh\u1ea5t l\u00e0 quy\u1ec3n: Pancakrama, d\u1ea1y v\u1ec1 ph\u00f9 ch\u00fa. Mah\u0101cintya castra, lu\u1eadn v\u1ec1 ch\u01a1n l\u00fd huy\u1ec1n di\u1ec7u ngo\u00e0i ph\u1ea1m vi l\u00fd tr\u00ed con ng\u01b0\u1eddi, g\u1ecdi l\u00e0 B\u1ea5t kh\u1ea3 t\u01b0 ngh\u00ec lu\u1eadn. Avatamsaka sutra, Hoa Nghi\u00eam kinh, c\u1ee7a Long v\u01b0\u01a1ng truy\u1ec1n l\u1ea1i, v\u1ec1 thuy\u1ebft ch\u01a1n kh\u00f4ng (Cunya), v.v\u2026<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c truy\u1ec1n b\u00e1 c\u00f9ng kh\u1eafp \u1ea4n \u0110\u1ed9, Trung \u00c1 v\u00e0 C\u1ef1c \u0110\u00f4ng, nh\u1edd c\u00e1c \u0111\u1ed3 \u0111\u1ec7 tr\u1ee9 danh c\u1ee7a \u00f4ng Long Th\u1ecd, nh\u01b0 th\u1ea7y Arya Deva, Candrakirti, Canti Deva. Qua th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 IV th\u1ea7y Suryasama \u0111\u1ebfn Th\u1ed5-nh\u0129-k\u1ef3 t\u1ef1 th\u00e2n th\u00e2u \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea7y Kum\u0101rajiva (C\u01b0u-ma-la-th\u1eadp), con c\u1ee7a m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi \u1ea4n \u0110\u1ed9 v\u00e0 m\u1ed9t v\u1ecb c\u00f4ng n\u01b0\u01a1ng t\u1ea1i Koutcha. Ch\u00ednh \u00f4ng C\u01b0u-ma- la-th\u1eadp n\u00e0y l\u00e0 S\u1ee9 \u0111\u1ed3 c\u1ee7a Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng t\u1ea1i Trung Hoa. \u00d4ng d\u1ecbch ba quy\u1ec3n gi\u00e1o khoa ra H\u00e1n v\u0103n, \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi T\u00e0u nhi\u1ec7t li\u1ec7t hoan ngh\u00eanh.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Qua th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 VII (625) c\u00f3 nh\u00e0 s\u01b0 Nh\u1ef1t B\u1ed5n t\u00ean Eikwan (Ki\u1ebft-t\u1ea1n) qua t\u00e0u th\u1ec9nh tr\u1ecdn b\u1ed9 Tam Lu\u1eadn v\u1ec1 x\u1ee9 m\u1edf \u0111\u1ea1o l\u1ea5y t\u00ean l\u00e0 Sanron.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng c\u0169ng nh\u01b0 Ph\u1eadt gi\u00e1o B\u1ea3o Th\u1ee7, kh\u00f4ng nh\u00ecn nh\u1eadn c\u00f3 linh h\u1ed3n v\u00e0 s\u1ef1 th\u1ef1c t\u1ea1i c\u1ee7a v\u1ea1n h\u1eefu. Nh\u01b0ng trong khi B\u1ea3o Th\u1ee7 n\u00f3i r\u1eb1ng n\u1ed9i t\u00e2m v\u00e0 ngo\u1ea1i c\u1ea3nh \u0111\u1ec1u l\u00e0 hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng, th\u00ec Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng l\u1ea1i n\u00f3i kh\u00f4ng c\u00f3 hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng, kh\u00f4ng c\u00f3 ta, kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u0169 u\u1ea9n, ch\u1ec9 Ni\u1ebft-b\u00e0n l\u00e0 th\u1eadt c\u00f3 th\u00f4i. \u00d4ng Long Th\u1ecd d\u00f9ng bi\u1ec7n ch\u1ee9ng l\u1eadt \u0111\u1ed5 t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng quan ni\u1ec7m, nh\u1eefng n\u1ec1n m\u00f3ng tri\u1ebft h\u1ecdc trong th\u1eddi \u0111\u1ea1i c\u1ee7a \u00f4ng, lu\u00f4n c\u1ea3 gi\u00e1o l\u00fd c\u1ee7a Ph\u1eadt T\u1ed5 Gotama.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">V\u1ec1 linh h\u1ed3n, \u00f4ng Long Th\u1ecd bi\u1ec7n r\u1eb1ng: k\u1ebb n\u00e0o nh\u00ecn nh\u1eadn c\u00f3 linh h\u1ed3n l\u00e0 qu\u1ea5y. N\u1ebfu h\u1eb3n th\u1eadt c\u00f3 linh h\u1ed3n, th\u00ec ho\u1eb7c n\u00f3 \u1edf trong th\u00e2n, ho\u1eb7c n\u00f3 bao b\u1ecdc c\u00e1i th\u00e2n. C\u00f3 linh h\u1ed3n \u1edf trong th\u00e2n ho\u1eb7c \u1edf ngo\u00e0i th\u00e2n, th\u00ec x\u00e1c th\u00e2n kh\u00f4ng bao gi\u1edd ti\u00eau ho\u1ea1i, b\u1edfi theo s\u1ef1 tin t\u01b0\u1edfng c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi, linh h\u1ed3n l\u00e0 m\u1ed9t v\u1eadt t\u1ed3n t\u1ea1i. D\u1ea7u \u1edf trong th\u00e2n ho\u1eb7c ngo\u00e0i th\u00e2n, khi m\u1ed9t c\u00e1nh tay ho\u1eb7c m\u1ed9t b\u00e0n ch\u01a1n b\u1ecb ch\u1eb7t, linh h\u1ed3n \u1ea5y c\u0169ng ph\u1ea3i b\u1ecb \u0111\u1ee9t \u0111o\u1ea1n m\u1ed9t ph\u1ea7n. B\u1eb1ng n\u00f3i r\u1eb1ng trong khi tay ho\u1eb7c ch\u01a1n b\u1ecb ch\u1eb7t, linh h\u1ed3n r\u00fat v\u00e0o \u1ea9n tr\u00fa trong th\u00e2n. V\u1eady khi c\u00e1i \u0111\u1ea7u b\u1ecb ch\u1eb7t, linh h\u1ed3n \u1ea9n ch\u1ed7 n\u00e0o, \u0111\u1ec3 cho x\u00e1c th\u00e2n ph\u1ea3i h\u01b0 th\u00fai? H\u01a1n n\u1eefa, linh h\u1ed3n c\u1ee7a k\u1ebb \u0111i\u00ean \u1edf \u0111\u00e2u?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">V\u1ec1 v\u1eadt ch\u1ea5t, \u00f4ng Long Th\u1ecd n\u00f3i&nbsp;<strong>kh\u00f4ng c\u00f3 (s\u1eafc th\u1ecb kh\u00f4ng)<\/strong>. N\u1ebfu \u0111em ng\u0169 u\u1ea9n ra ph\u00e2n t\u00edch \u0111\u1ebfn ph\u1ea7n vi t\u1ebf g\u1ecdi l\u00e0 nguy\u00ean t\u1eed, r\u1ed3i k\u1ebft lu\u1eadn r\u1eb1ng ng\u0169 u\u1ea9n l\u00e0 c\u00f3 c\u0169ng ch\u01b0a nh\u1ea7m, b\u1edfi trong khi nguy\u00ean t\u1eed n\u00e0y \u1edf k\u1ebf c\u1eadn v\u1edbi c\u00e1c nguy\u00ean t\u1eed kh\u00e1c, th\u00ec m\u1ed7i nguy\u00ean t\u1eed ph\u1ea3i c\u00f3 nhi\u1ec1u m\u1eb7t \u0111\u1ed1i di\u1ec7n nhau, t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 ph\u00e2n t\u00edch ra \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eefa. C\u00e0ng ph\u00e2n t\u00edch t\u1ebf bi\u1ec7t ch\u1eebng n\u00e0o, c\u00e0ng th\u1ea5y kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00e1i nguy\u00ean t\u1eed \u0111\u1ea7u ti\u00ean. T\u1ea5t nhi\u00ean l\u00e0 ng\u0169 u\u1ea9n giai kh\u00f4ng. H\u01a1n n\u1eefa, nh\u1eefng hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng sanh ra b\u1edfi s\u1ef1 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i c\u1ee7a c\u00e1c nguy\u00ean t\u1eed \u0111\u1ec1u l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ef1c th\u1ec3, t\u1ee9c l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3. C\u00e1i chi th\u1eadt c\u00f3 ch\u1eb3ng bao gi\u1edd bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i. N\u1ebfu n\u00f3i nh\u01b0 Ph\u1eadt Gotama, v\u1ea1n h\u1eefu l\u00e0 v\u00f4 th\u01b0\u1eddng, th\u00ec v\u00f4 th\u01b0\u1eddng l\u00e0 th\u1eadt t\u01b0\u1edbng c\u1ee7a v\u1ea1n h\u1eefu, t\u1ee9c l\u00e0 th\u00fa nh\u1eadn r\u1eb1ng ch\u1eb3ng c\u00f3 chi h\u1ebft. T\u1eeb \u0111\u00e2y \u00f4ng Long Th\u1ecd \u0111\u1ed5i Ph\u1eadt gi\u00e1o l\u00e0m c\u00e1i \u0111\u1ea1o Cunyavada (<a href=\"https:\/\/phatgiaonguyenthuy.org\/quan-niem-ve-hai-chu-bo-tat-va-tinh-khong-trong-phat-giao\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">\u0111\u1ea1o h\u01b0 v\u00f4 hay ch\u01a1n kh\u00f4ng<\/a>).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng theo Ph\u1eadt gi\u00e1o Nguy\u00ean Th\u1ee7y, l\u00e0&nbsp;<strong>s\u1ef1 li\u00ean k\u1ebft c\u1ee7a nh\u00e2n v\u00e0 qu\u1ea3 trong th\u1eddi gian<\/strong>. \u00d4ng Long Th\u1ecd cho r\u1eb1ng th\u1eddi gian kh\u00f4ng c\u00f3, qu\u00e1 kh\u1ee9, hi\u1ec7n t\u1ea1i v\u00e0 v\u1ecb l\u1ea1i c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3. N\u1ebfu c\u00f3 th\u00ec hi\u1ec7n t\u1ea1i ph\u1ea3i c\u00f3 trong qu\u00e1 kh\u1ee9 v\u00e0 v\u1ecb lai c\u0169ng ph\u1ea3i c\u00f3 trong hi\u1ec7n t\u1ea1i. V\u1eadt b\u1ecb ch\u1ee9a \u0111\u1ef1ng trong v\u1eadt kh\u00e1c, kh\u00f4ng th\u1ec3 ra kh\u1ecfi v\u1eadt kh\u00e1c \u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c. V\u1eadt th\u00ec qu\u00e1 kh\u1ee9, hi\u1ec7n t\u1ea1i, v\u1ecb lai ch\u1ec9 c\u00f3 m\u1ed9t. T\u1ee9c l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 tr\u01b0\u1edbc, kh\u00f4ng c\u00f3 nay, kh\u00f4ng c\u00f3 sau, kh\u00f4ng c\u00f3 th\u1eddi gian.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d4ng Long Th\u1ecd c\u0169ng kh\u00f4ng nh\u00ecn nh\u1eadn c\u00f3 qu\u1ea3 c\u00f3 nh\u00e2n. N\u1ebfu c\u00f3 qu\u1ea3 th\u00ec qu\u1ea3 \u1ea5y c\u00f3 trong nh\u00e2n ho\u1eb7c \u1edf ngo\u00e0i nh\u00e2n. Qu\u1ea3 c\u00f3 trong nh\u00e2n th\u00ec qu\u1ea3 v\u1edbi nh\u00e2n l\u00e0 m\u1ed9t, qu\u1ea3 kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u00e1t sanh ngo\u00e0i nh\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c. Qu\u1ea3 \u1edf ngo\u00e0i nh\u00e2n, th\u00ec nh\u00e2n \u0111\u00e2u c\u00f3 qu\u1ea3. Nh\u00e2n kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f3 tr\u01b0\u1edbc, ho\u1eb7c c\u00f3 m\u1ed9t l\u01b0\u1ee3t, ho\u1eb7c c\u00f3 sau qu\u1ea3, th\u00ec m\u1ed1i quan h\u1ec7 gi\u1eefa nh\u00e2n v\u00e0 qu\u1ea3 l\u00e0 v\u00f4 l\u00fd. K\u1ebft lu\u1eadn kh\u00f4ng qu\u1ea3, c\u0169ng kh\u00f4ng nh\u00e2n.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d4ng Long Th\u1ecd c\u00f2n m\u1ed9t l\u00fd lu\u1eadn n\u1eefa \u0111\u1ec3 th\u1ee7 ti\u00eau lu\u1eadt nh\u00e2n qu\u1ea3: \u0110\u00e3 n\u00f3i l\u00e0 v\u1ea1n v\u1eadt l\u00e0 v\u00f4 th\u01b0\u1eddng bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i, th\u00ec l\u00e0m sao trong ch\u1ed7 v\u00f4 th\u01b0\u1eddng \u1ea5y l\u1ea1i c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1i \u0111\u1ecbnh lu\u1eadt l\u00e2u d\u00e0i, nh\u01b0 lu\u1eadt nh\u00e2n qu\u1ea3 \u0111\u01b0\u1ee3c? L\u00e0m sao t\u1eeb trong c\u00e1i ch\u1edbp nho\u00e1ng n\u00e0y qua c\u00e1i ch\u1edbp nho\u00e1ng kh\u00e1c, l\u1ea1i c\u00f3 th\u1ec3 n\u1ea3y sinh ra nh\u1eefng k\u1ebft qu\u1ea3 v\u00f4 c\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c? H\u01a1n n\u1eefa, c\u00e1i ch\u1edbp nho\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng th\u1ec3 sanh ra c\u00e1i ch\u1edbp nho\u00e1ng sau \u0111\u01b0\u1ee3c. Cho n\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 nh\u00e2n, kh\u00f4ng c\u00f3 qu\u1ea3, c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec sanh, kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec di\u1ec7t, kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec tr\u01b0\u1eddng c\u1eedu, kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec kh\u00f4ng tr\u01b0\u1eddng c\u1eedu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sau khi tri\u1ec7t c\u00e1c n\u1ec1n m\u00f3ng c\u1ee7a t\u01b0 t\u01b0\u1edfng, \u00f4ng Long Th\u1ecd ch\u1ec9 c\u00f2n b\u1ee9ng g\u1ed1c c\u00e1i t\u01b0 t\u01b0\u1edfng l\u00e0 xong cu\u1ed9c khai th\u00e1c r\u1eebng tri\u1ebft l\u00fd \u0111\u1ec3 tr\u1ed1ng ch\u1ed7 cho \u00f4ng l\u1eadp \u0111i\u1ec1n \u0111\u1ecba m\u1edbi c\u1ee7a \u00f4ng: C\u00e1i bi\u1ebft (th\u1ee9c) kh\u00f4ng th\u1ec3 nh\u1edd ngo\u1ea1i tr\u1ea7n v\u00e0 n\u1ed9i tri m\u00e0 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c. Tr\u00ed c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 bi\u1ebft \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 v\u1eadt b\u00ean ngo\u00e0i, v\u00ec ng\u0169 quan, tr\u00ed n\u00e3o v\u00e0 s\u1ef1 v\u1eadt ch\u1eb3ng bao gi\u1edd k\u1ec1 s\u00e1t nhau, t\u1ee9c l\u00e0 kh\u00f4ng th\u1ec3 ph\u00f9 h\u1ee3p t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed3ng v\u1edbi nhau, th\u00ec s\u1ef1 quy nh\u1ee9t c\u1ee7a c\u1ea3 ba ph\u1ea7n \u1ea5y kh\u00f4ng th\u00e0nh t\u1ef1u \u0111\u01b0\u1ee3c. Nh\u01b0 th\u1ebf, n\u1ebfu n\u00f3i c\u00f3 c\u00e1i bi\u1ebft, xin h\u1ecfi c\u00e1i g\u00ec bi\u1ebft? C\u00e1i tr\u00ed kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u1ea5y n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u0169ng nh\u01b0 c\u00e1i \u0111\u1ea7u ng\u00f3n tay kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 r\u1edd \u0111\u1ee5ng l\u1ea5y n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c: l\u01b0\u1ee1i dao kh\u00f4ng th\u1ec3 t\u1ef1 c\u1eaft l\u1ea5y n\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">C\u00f3 ng\u01b0\u1eddi h\u1ecfi \u00f4ng Long Th\u1ecd v\u1eady ch\u1edb nh\u1eefng bi\u1ec7n lu\u1eadn c\u1ee7a \u00f4ng \u1edf \u0111\u00e2u ra? \u00d4ng tr\u1ea3 l\u1eddi: N\u1ebfu t\u00f4i n\u00f3i r\u1eb1ng bi\u1ec7n lu\u1eadn \u1ea5y ph\u00e1t sinh do c\u00e1i bi\u1ebft th\u00ec t\u00f4i l\u00e0 k\u1ebb n\u00f3i b\u1eady. B\u1ea5y nhi\u00eau \u0111\u1ee7 bi\u1ebft r\u1eb1ng \u00f4ng T\u1ed5 s\u01b0 Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng \u1ef7 t\u00e0i \u1ef7 t\u1eadn n\u00f3i cho ho\u00e1c x\u01b0\u1edbc, \u0111\u1ebfn n\u01b0\u1edbc b\u00ed ph\u1ea3i t\u1ef1 th\u00fa r\u1eb1ng \u00f4ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi n\u00f3i b\u1eady. N\u1ebfu \u00f4ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111i\u00ean ch\u1eef, th\u00ec \u00f4ng c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ea7n t\u1eed ph\u00e1 ho\u1ea1i Ph\u1eadt gi\u00e1o ch\u01a1n truy\u1ec1n.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d4ng Long Th\u1ecd kh\u00f4ng bi\u1ebft c\u00f3 tr\u1eddi \u0111\u1ea5t v\u1ea1n v\u1eadt, kh\u00f4ng nh\u00ecn nh\u1eadn c\u00f3 nh\u00e2n c\u00f3 qu\u1ea3, c\u00f3 th\u1eddi gian kh\u00f4ng gian, kh\u00f4ng tin c\u00f3 t\u01b0 t\u01b0\u1edfng v\u00e0 s\u1ef1 hi\u1ec3u bi\u1ebft, \u0111\u1ec3 l\u1eadp ra m\u1ed9t \u0111\u1ea1o gi\u00e1o g\u1ecdi l\u00e0 ch\u01a1n kh\u00f4ng. Nh\u01b0ng c\u00e1i ch\u01a1n kh\u00f4ng c\u1ee7a \u00f4ng l\u00e0 c\u00e1i v\u1eeba c\u00f3 m\u00e0 c\u0169ng v\u1eeba kh\u00f4ng, ho\u1eb7c kh\u00f4ng c\u00f3 m\u00e0 c\u0169ng kh\u00f4ng kh\u00f4ng. Ri\u00eang c\u00e1i c\u00f3 ho\u1eb7c ri\u00eang c\u00e1i kh\u00f4ng ch\u1eb3ng ph\u1ea3i ch\u01a1n l\u00fd. ch\u01a1n l\u00fd l\u00e0 tr\u1ea1ng th\u00e1i c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 v\u01b0\u1ee3t kh\u1ecfi hai c\u00e1i quan ni\u1ec7m C\u00f3 v\u00e0 Kh\u00f4ng, ngh\u0129a l\u00e0 ch\u1ed7 kh\u00f4ng th\u1ec3 lo ngh\u0129 \u0111\u01b0\u1ee3c, g\u1ecdi l\u00e0 \u201cb\u1ea5t kh\u1ea3 t\u01b0 ngh\u00ec\u201d, l\u00e0 Ni\u1ebft-b\u00e0n.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">L\u00fd lu\u1eadn c\u1ee7a \u00f4ng Long Th\u1ecd c\u00f3 th\u1ec3 g\u1ecdi l\u00e0 k\u1ef3 qu\u00e1i. M\u1ed9t m\u1eb7t \u00f4ng b\u00e0i x\u00edch t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng b\u1eb1ng c\u1ee9 v\u1ec1 v\u0169 tr\u1ee5, v\u1ec1 nh\u00e2n sanh, v\u1ec1 t\u01b0 t\u01b0\u1edfng; m\u1eb7t kh\u00e1c \u00f4ng l\u1ea1i n\u00f3i r\u1eb1ng: N\u1ebfu \u0111\u1eddi l\u00e0 m\u1ed9t c\u01a1n \u00e1c m\u1ed9ng, s\u1ef1 l\u00e0m l\u00e0nh h\u1eb3n th\u1eadt l\u00e0 m\u1ed9t gi\u1ea5c chi\u00eam bao t\u1ed1t nh\u1ee9t, c\u00f2n v\u1ea1n v\u1eadt l\u00e0 b\u00e0o \u1ea3nh, th\u00ec tham thi\u1ec1n nh\u1eadp \u0111\u1ecbnh kh\u00e1c n\u00e0o \u1edf c\u1ea3nh gi\u1edbi th\u1ea7n ti\u00ean.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u1eeb thuy\u1ebft H\u01b0 v\u00f4, \u00f4ng tr\u1edf l\u1ea1i ch\u1ed7 th\u1ef1c t\u1ea1i. B\u1ec1 ngo\u00e0i l\u00e0 \u1ea3o m\u1ed9ng, sau c\u00e1i \u1ea3o m\u1ed9ng \u0111\u00f3 ch\u00ednh l\u00e0 Ni\u1ebft-b\u00e0n tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i. \u0110\u1eddi l\u00e0 r\u1ed7ng kh\u00f4ng, m\u00e0 r\u1ed7ng kh\u00f4ng l\u00e0 Ni\u1ebft-b\u00e0n. Ni\u1ebft-b\u00e0n l\u00e0 Ph\u1eadt, ta c\u0169ng l\u00e0 Ph\u1eadt, b\u1edfi ta c\u0169ng l\u00e0 r\u1ed7ng kh\u00f4ng. Ch\u00ednh \u0111\u00e2y l\u00e0 then ch\u1ed1t th\u1ea7n b\u00ed c\u1ee7a Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng. Lu\u1eadn nh\u01b0 \u00f4ng Long Th\u1ecd c\u0169ng \u0111\u1ee7 ch\u1ee9ng Ni\u1ebft-b\u00e0n r\u1ed3i, c\u1ea7n g\u00ec ph\u1ea3i tu. Bi\u1ec7n ch\u1ee9ng ph\u00e1 ho\u1ea1i c\u1ee7a \u00f4ng Long Th\u1ecd l\u00e0 m\u1ed9t l\u1ed1i \u0111\u00e0m tho\u1ea1i d\u1ec5 m\u00e0 ch\u01a1i. Ch\u00ednh \u00f4ng n\u00f3i nh\u01b0 th\u1ebf.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Th\u1ea5y Ph\u1eadt Gotama \u0111\u00f3ng ch\u1eb7t g\u1ea7m tr\u1eddi Ph\u1eadt gi\u00e1o trong&nbsp;<strong>gi\u1edbi, \u0111\u1ecbnh, hu\u1ec7,<\/strong>&nbsp;gi\u1ebft ch\u1ebft linh h\u1ed3n v\u00e0 c\u1ea7m c\u1ed1 con ng\u01b0\u1eddi trong th\u1ebf gi\u1edbi hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng, mu\u1ed1n \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ef1 do, \u00f4ng Long Th\u1ecd ph\u1ea3i t\u00ecm ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p gi\u1ea3i tho\u00e1t kh\u1ecfi ph\u1ea1m vi nghi\u00eam t\u00fac c\u1ee7a Ph\u1eadt gi\u00e1o, \u00f4ng nh\u1ee9t \u0111\u1ecbnh \u0111\u1ea1p \u0111\u1ed5 c\u00e1i th\u1ebf gi\u1edbi hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng, \u0111\u1ec3 th\u1ef1c hi\u1ec7n \u00fd mu\u1ed1n c\u1ee7a \u00f4ng v\u00e0 m\u1edf \u0111\u01b0\u1eddng t\u1ea9u tho\u00e1t qua c\u1ea3nh gi\u1edbi si\u00eau h\u00ecnh. \u00d4ng c\u0169ng kh\u00f4ng ng\u1edd r\u1eb1ng \u00f4ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi d\u1ecdn \u0111\u01b0\u1eddng khai th\u00e1c cho nh\u1eefng thuy\u1ebft Duy t\u00e2m t\u1ef1 do ph\u00e1t tri\u1ec3n, trong gi\u1edbi T\u00e2n Ti\u1ebfn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u0110\u1ee9c Ph\u1eadt \u0111\u00e3 n\u00f3i r\u1eb1ng c\u00f3 bi\u1ec7n ch\u1ee9ng n\u00e0o \u0111em con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ebfn \u0111\u1ea1o qu\u1ea3 Ni\u1ebft-b\u00e0n. T\u00e0i tr\u00ed c\u1ee7a \u00f4ng Long Th\u1ecd \u0111\u00e3 kh\u00f4ng \u0111em l\u1ea1i l\u1ee3i \u00edch cho \u00f4ng, m\u00e0 c\u00f2n l\u00e2y m\u1ea7m t\u00e0 ki\u1ebfn, ng\u00e3 m\u1ea1n cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ea1y theo bi\u1ec7n ch\u1ee9ng c\u1ee7a \u00f4ng.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\" id=\"vijnanavada-duy-thuc-hay-phap-tuong-tong-cung-goi-la-yogacara\">Vijn\u0101navada: Duy Th\u1ee9c hay Ph\u00e1p T\u01b0\u1edfng t\u00f4ng, c\u0169ng g\u1ecdi l\u00e0 Yogac\u0101ra<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u2013&nbsp;<strong>D\u00f9 D\u00e0 t\u00f4ng<\/strong>: T\u00f4ng n\u00e0y l\u1eadp ra b\u1edfi hai anh em \u00f4ng Asanga (V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc) v\u00e0 Vasubandhu (Thi\u00ean Th\u00e2n). Hai \u00f4ng n\u00e0y sanh tr\u01b0\u1edfng t\u1ea1i Peshawer, x\u1ee9 Gandhara, l\u00e0 n\u01a1i Ph\u1eadt gi\u00e1o T\u00e2n Ti\u1ebfn ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ea1nh b\u1ea1o theo phong t\u1eadp ng\u01b0\u1eddi Hy L\u1ea1p, trong th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 IV, k\u1ef7 nguy\u00ean n\u00e0y, v\u00ec th\u1eddi \u1ea5y \u1ea4n \u0110\u1ed9 b\u1ecb ng\u01b0\u1eddi Hy L\u1ea1p x\u00e2m chi\u1ebfm. \u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n s\u1ed1ng d\u01b0\u1edbi s\u1ef1 b\u1ea3o h\u1ed9 c\u1ee7a ho\u00e0ng t\u1eed Gupta Samudragupta Ier. Khi \u00f4ng ho\u00e0ng n\u00e0y l\u00ean ng\u00f4i n\u0103m 326, \u00f4ng Thi\u00ean Th\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ed5 sung l\u00e0m ch\u1ee9c Th\u00e1i ph\u00f3. D\u01b0\u1edbi ch\u1ebf \u0111\u1ed9 \u0111\u00f4 h\u1ed9 c\u00f3 l\u1ebd \u00f4ng g\u1eb7p u\u1ea5t tr\u1eafc, n\u00ean \u00f4ng v\u00e0 anh \u00f4ng b\u1ecf n\u01a1i ch\u00f4n nhau c\u1eaft r\u00fan, \u0111\u1ebfn Behar l\u00e0 ch\u1ed7 Ph\u1eadt \u0110\u1ecba, xu\u1ea5t gia theo Ti\u1ec3u th\u1eeba T\u00e2n Ti\u1ebfn.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n l\u1eadp ra C\u00e2u X\u00e1 t\u00f4ng, t\u01b0\u1edfng c\u00f9ng anh m\u00ecnh x\u00e2y d\u1ef1ng m\u1ed1i \u0111\u1ea1o cho l\u00e2u d\u00e0i, ch\u1eb3ng d\u00e8 \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc b\u1ecf ra \u0111i n\u01a1i kh\u00e1c, t\u1ea1o l\u1eadp m\u1ed9t s\u1ef1 nghi\u1ec7p ri\u00eang, l\u00e0 Duy Th\u1ee9c t\u00f4ng v\u1eady. Th\u1ea5y s\u1ef1 nghi\u1ec7p n\u00e0y c\u00f3 m\u00f2i th\u1ea1nh \u0111\u1ea1t, \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc tr\u1edf l\u1ea1i c\u1ea3m h\u00f3a em, \u0111\u1ec3 c\u00f9ng nhau \u0111i chung m\u1ed9t \u0111\u01b0\u1eddng. \u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n b\u1ecf C\u00e2u X\u00e1 t\u00f4ng qua ph\u1ee5 gi\u00fap cho \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc r\u1ea5t \u0111\u1eafc l\u1ef1c. Hai anh em vi\u1ebft ra nhi\u1ec1u quy\u1ec3n s\u00e1ch gi\u00e1o khoa cho ph\u00e1i Duy Th\u1ee9c. T\u00e1c ph\u1ea9m c\u1ee7a \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc l\u00e0: quy\u1ec3n Yog\u0101c\u0101ra Bh\u016bmi C\u0101stra \u2013 D\u00f9 D\u00e0 S\u01b0 \u0110\u1ecba Lu\u1eadn (c\u1ee7a B\u1ed3 t\u00e1t Di L\u1ea1c hi\u1ec7n xu\u1ed1ng&nbsp;<sup>(1)<\/sup>&nbsp;\u0111\u1ecdc cho \u00f4ng ch\u00e9p ra), d\u1ea1y v\u1ec1 ph\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p tu t\u00e2m. Quy\u1ec3n Yoga C\u0101stra:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>(1) Tri\u1ec7u ch\u1ee9ng thi\u00ean v\u1ec1 Huy\u1ec1n b\u00ed.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">D\u00f9 D\u00e0 Lu\u1eadn. Quy\u1ec3n Mah\u0101y\u0101na Sutralamk\u0101ra Catra: \u0110\u1ea1i th\u1eeba Trang Nghi\u00eam Lu\u1eadn, n\u00f3i v\u1ec1 gi\u00e1o l\u00fd t\u1ed5ng qu\u00e1t \u0110\u1ea1i th\u1eeba Duy th\u1ee9c. Quy\u1ec3n Mah\u0101y\u0101na Abhidharma Sangiti Castra: \u0110\u1ea1i th\u1eeba A-T\u00ec-\u0110\u1ea1t-Ma k\u1ebft t\u1eadp, d\u1ea1y v\u1ec1 c\u00e1c ph\u00e9p si\u00eau h\u00ecnh \u0110\u1ea1i th\u1eeba. Quy\u1ec3n Mah\u0101y\u0101na Samparigraha C\u0101stra: Nhi\u1ebfp \u0110\u1ea1i th\u1eeba Lu\u1eadn, d\u1ea1y v\u1ec1 \u00fd ngh\u0129a bao qu\u00e1t \u0110\u1ea1i th\u1eeba. Quy\u1ec3n n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c \u00f4ng Param\u0101rtha (Ch\u01a1n \u0110\u1ebf) d\u1ecbch ra h\u00e1n v\u0103n trong n\u0103m 563 v\u00e0 truy\u1ec1n b\u00e1 qua Nh\u1ef1t B\u1ed5n l\u00e0m s\u00e1ch gi\u00e1o khoa cho ph\u00e1i Shoron v\u00e0 ph\u00e1i Kegon.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n c\u0169ng vi\u1ebft nhi\u1ec1u b\u1ed9 s\u00e1ch v\u1ec1 Duy Th\u1ee9c nh\u01b0 quy\u1ec3n: Saddharmapundarikopadesa Di\u1ec7u Ph\u00e1p Li\u00ean Hoa kinh \u01afu B\u00e0 \u0110\u1ec1 X\u00e1. Dasadh\u016bmika Sutra C\u0101stra: Th\u1eadp \u0110\u1ecba Kinh Lu\u1eadn. Sukh\u0101vativyunopadcsa: V\u00f4 L\u01b0\u1ee3ng Th\u1ecd kinh \u01afu-b\u00e0-\u0111\u1ec1-x\u00e1 nguy\u1ec7t sanh k\u1ec7. Nirv\u0101na castra: Ni\u1ebft-b\u00e0n Lu\u1eadn. Gay\u0101sirsasutratika: V\u0103n-Th\u00f9 S\u01b0 -L\u1ee3i B\u1ed3 t\u00e1t v\u1ea5n B\u1ed3 \u0111\u1ec1 kinh lu\u1eadnv.v\u2026 \u00d4ng c\u00f3 r\u1ea5t nhi\u1ec1u \u0111\u1ec7 t\u1eed \u0111\u1ea1i t\u00e0i, nh\u01b0 c\u00e1c \u00f4ng: Dinnaga. Sthiramati, Dharmapala (\u0110\u00e0m-ma Ba-la), Ciladhara (Gi\u1edbi Hi\u1ec1n), Jayasena, Candragomin (th\u1ebf k\u1ef7 th\u1ee9 V t\u1edbi th\u1ee9 VII).<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">L\u00fac \u00f4ng Huy\u1ec1n Trang qua \u1ea4n \u0110\u1ed9 (630) g\u1eb7p \u00f4ng Cilabhadra, \u0111\u01b0\u01a1ng l\u00e0m Hi\u1ec7u tr\u01b0\u1edfng \u0110\u1ea1i h\u1ecdc \u0111\u01b0\u1eddng Naland\u0101, t\u1ea1i Berar, l\u00e0 m\u1ed9t tr\u01b0\u1eddng tri\u1ebft h\u1ecdc danh ti\u1ebfng nh\u1ee9t, \u0111\u00e3 s\u1ea3n xu\u1ea5t r\u1ea5t nhi\u1ec1u b\u1ef1c k\u1ef3 t\u00e0i v\u1ec1 v\u0103n ch\u01b0\u01a1ng v\u00e0 tri\u1ebft h\u1ecdc. Sau khi kh\u1ea3o c\u1ee9u Duy Th\u1ee9c Lu\u1eadn t\u1ea1i \u0110\u1ea1i h\u1ecdc \u0110\u01b0\u1eddng Nalanda th\u1ea7y Huy\u1ec1n Trang r\u1ea5t vui m\u1eebng g\u1eb7p \u0111\u01b0\u1ee3c m\u00f4n s\u1edf th\u00edch, li\u1ec1n xin th\u1ecd gi\u00e1o v\u1edbi \u00f4ng Cilabdadra (Gi\u1edbi Hi\u1ec1n), l\u00fac \u1ea5y \u00f4ng n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c 106 tu\u1ed5i (633)&nbsp;<sup>(2)<\/sup>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>(2) Th\u1ea7y Huy\u1ec1n Trang \u0111\u1ebfn \u0111\u00e2y h\u1ecdc \u0111\u1ea1o trong th\u1eddi k\u1ef3 c\u00e1ch xa ng\u00e0y Ph\u1eadt Gotama nh\u1eadp Ni\u1ebft-b\u00e0n 1.257 n\u0103m, l\u00e0 th\u1eddi k\u1ef3 ch\u00e1nh ph\u00e1p kh\u00f4ng c\u00f2n t\u1ed3n t\u1ea1i \u1edf \u1ea4n \u0110\u1ed9.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Duy Th\u1ee9c t\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea7y Huy\u1ec1n Trang \u0111em v\u1ec1 truy\u1ec1n b\u00e1 \u1edf T\u00e0u t\u1eeb n\u0103m 645. M\u1ed9t nh\u00e0 s\u01b0 Nh\u1ef1t t\u00ean l\u00e0 Dosh\u00f4 th\u1ec9nh b\u1ed9 Duy Th\u1ee9c v\u1ec1 m\u1edf \u0111\u1ea1o t\u1ea1i n\u01b0\u1edbc nh\u00e0, l\u1eadp ra ph\u00e1i Hoss\u00f4. Qua n\u0103m 712, ph\u00e1i Hoss\u00f4 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea1nh h\u00e0nh nh\u1edd m\u1ed9t danh s\u01b0 tr\u1ed5 t\u00e0i gi\u1ea3ng gi\u1ea3i, l\u00e0 \u00f4ng Genh\u00f4.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tuy r\u1eb1ng Duy Th\u1ee9c t\u00f4ng nh\u00ecn nh\u1eadn c\u00e1i thuy\u1ebft \u201cCh\u01a1n kh\u00f4ng\u201d (Cunya) c\u1ee7a \u00f4ng Long Th\u1ecd, nh\u01b0ng h\u1ecd kh\u00f4ng ch\u1ecbu c\u00e1i bi\u1ec7n ch\u1ee9ng ngh\u1ecbch ng\u1ee3m v\u00e0 tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c v\u1edbi l\u00fd tr\u00ed c\u1ee7a \u00f4ng Long Th\u1ecd. H\u1ecd gi\u1ea3i th\u00edch thuy\u1ebft ch\u01a1n kh\u00f4ng m\u1ed9t c\u00e1ch kh\u00e1c. C\u0169ng nh\u01b0 \u00f4ng T\u1ed5 s\u01b0 Tam lu\u1eadn, h\u1ecd c\u00f4ng nh\u1eadn v\u1ea1n h\u1eefu l\u00e0 \u1ea3o gi\u00e1c, nh\u01b0ng n\u1ebfu n\u00f3i \u1ea3o gi\u00e1c, hay \u1ea3o t\u01b0\u1edfng, t\u1ee9c l\u00e0 ph\u1ea3i c\u00f3 c\u00e1i g\u00ec kh\u00e1c, c\u00e1i g\u00ec t\u01b0\u1edfng. C\u0169ng nh\u01b0 khi n\u00f3i h\u01b0 v\u00f4 hay ch\u01a1n kh\u00f4ng t\u1ea5t ph\u1ea3i hi\u1ec3u r\u1eb1ng c\u00f3 m\u1ed9t v\u1eadt ch\u1ee9a \u0111\u1ef1ng m\u00e0 trong \u1ea5y.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111\u1ed3 b\u1ecb ch\u1ee9a. V\u1eadt ch\u1ee9a \u0111\u1ef1ng ch\u00ednh l\u00e0 c\u00e1i t\u01b0 t\u01b0\u1edfng r\u1ed7ng kh\u00f4ng: Kh\u00f4ng c\u00f3 kh\u00e1ch quan, ch\u1ee7 quan v\u00e0 s\u1ef1 bi\u1ebft. Ch\u01a1n kh\u00f4ng l\u00e0 c\u00e1i tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i kh\u00f4ng ph\u00e1t bi\u1ec3u. T\u1eeb trong c\u00e1i tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i kh\u00f4ng ph\u00e1t bi\u1ec3u \u1ea5y, m\u1edbi n\u1ea3y sanh c\u00e1i tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i ph\u00e1t bi\u1ec3u, l\u00e0 c\u00e1i Alaya Vijinama (A-l\u1ea1i-da th\u1ee9c)&nbsp;<sup>(3)<\/sup>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Th\u1ebf gi\u1edbi b\u00ean ngo\u00e0i kh\u00f4ng c\u00f3, ch\u1eb3ng nh\u1eefng kh\u00f4ng c\u00f3 v\u1ec1 ph\u1ea7n si\u00eau h\u00ecnh, l\u1ea1i c\u0169ng kh\u00f4ng c\u00f3 v\u1ec1 ph\u1ea7n ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n s\u1eafc t\u01b0\u1edbng v\u00e0 kinh nghi\u1ec7m. C\u00e1i th\u1eadt c\u00f3 l\u00e0 c\u00e1i t\u01b0 t\u01b0\u1edfng, ch\u1eb3ng nh\u1eefng n\u00f3 t\u1ef1 bi\u1ebft l\u1ea5y n\u00f3, m\u00e0 n\u00f3 c\u00f2n bi\u1ebft lu\u00f4n c\u1ea3 bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a n\u00f3.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>(3) \u0110\u00e2y l\u00e0 c\u00e1ch tu ch\u00ednh, s\u1eeda ch\u1eefa bi\u1ec7n ch\u1ee9ng c\u1ee7a Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng \u0111\u1ec3 \u1ee9ng d\u1ee5ng qua Duy th\u1ee9c. Duy Th\u1ee9c t\u00f4ng c\u0169ng c\u00f3 th\u1ec3 coi nh\u01b0 m\u1ed9t nh\u00f3m \u0111\u1ee9ng ra h\u00f2a gi\u1ea3i hai thuy\u1ebft H\u01b0 v\u00f4 c\u1ee7a \u00f4ng Long Th\u1ecd v\u00e0 Nh\u01b0 Lai t\u1ef1 t\u00e1nh c\u1ee7a \u00f4ng M\u00e3 Minh m\u00e0 ch\u00fang ta s\u1ebd c\u00f3 d\u1ecbp b\u00e0n \u0111\u1ebfn.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n n\u00f3i: C\u00e1i hi\u1ec7n h\u1eefu c\u1ee7a m\u1ed9t quan ni\u1ec7m \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e1c \u0111\u1ecbnh, l\u00e0 khi n\u00e0o ta bi\u1ebft r\u1eb1ng ph\u1ea7n kh\u00e1ch quan c\u1ee7a quan ni\u1ec7m \u1ea5y l\u00e0 h\u01b0 \u1ea3o. Ta bi\u1ebft c\u00f3 m\u1ed9t v\u1eadt b\u00ean ngo\u00e0i, ho\u1eb7c ta t\u1ef1 cho ta c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1i b\u1ea3n ng\u00e3, l\u00e0 nh\u1edb nh\u1eefng hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng ph\u00e1t sanh trong tr\u00ed n\u00e3o. Hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng trong tr\u00ed n\u00e3o \u1ea5y c\u00f3 th\u1eadt, nh\u01b0ng ch\u1eb3ng g\u1ecdi r\u1eb1ng c\u00f3 m\u1ed9t c\u00e1ch tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i; b\u1edfi v\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebft v\u00e0 c\u00e1i bi\u1ebft \u0111\u1ec1u l\u00e0 h\u00ecnh th\u1ee9c c\u1ee7a t\u01b0 t\u01b0\u1edfng; ph\u1ea7n kh\u00e1ch quan, ch\u1ee7 quan v\u00e0 c\u00e1i bi\u1ebft, c\u1ea3 ba \u0111\u1ec1u l\u00e0 ba c\u00e1i t\u01b0\u1edfng c\u1ee7a m\u1ed9t t\u01b0 t\u01b0\u1edfng th\u00f4i. Nh\u01b0ng ba t\u01b0\u1edfng \u1ea5y kh\u00f4ng th\u1eadt c\u00f3. C\u00e1i \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1ecdi l\u00e0 th\u1eadt c\u00f3 l\u00e0 c\u00e1i t\u01b0 t\u01b0\u1edfng r\u1ed7ng kh\u00f4ng&nbsp;<sup>(4)<\/sup>. T\u01b0 t\u01b0\u1edfng r\u1ed7ng kh\u00f4ng \u1ea5y ch\u00ednh l\u00e0 c\u00e1i A-lai-da th\u1ee9c, l\u00e0 n\u01a1i ch\u1ee9a \u0111\u1ef1ng t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng h\u00ecnh \u1ea3nh, n\u01a1i ph\u00e1t sanh v\u0169 tr\u1ee5 v\u00e0 t\u00e2m th\u1ee9c. To\u00e0n th\u1ec3 c\u00e1c ph\u00e1p, hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng, d\u1ee5c gi\u1edbi, s\u1eafc gi\u1edbi, v\u00f4 s\u1eafc gi\u1edbi m\u00e0 c\u00f3 ra c\u0169ng do n\u01a1i t\u00e2m th\u1ee9c.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>(4) \u00d4ng Long Th\u1ecd \u0111\u00e3 th\u1ee7 ti\u00eau c\u00e1i t\u01b0 t\u01b0\u1edfng v\u00e0 c\u00e1i th\u1ee9c, b\u00e2y gi\u1edd t\u1edbi phi\u00ean \u00f4ng Thi\u00ean Th\u00e2n t\u00e1i l\u1eadp. C\u1eadm c\u1ee5i \u0111\u1ecdc qua t\u00e1c ph\u1ea9m c\u1ee7a c\u00e1c tri\u1ebft gia n\u00e0y th\u1eadt m\u1ec7t tr\u00ed lao c\u00f4ng, nh\u01b0ng c\u0169ng r\u00e1ng \u0111\u1ecdc \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 cho c\u00e1c b\u1ea1n tu h\u00e0nh th\u1ea5y r\u00f5 n\u00f3 l\u00e0 m\u00f3n thu\u1ed1c \u0111\u1ed9c c\u1ee7a tin th\u1ea7n.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n n\u00f3i r\u1eb1ng th\u1ebf gi\u1edbi ch\u1ec9 l\u00e0 quan ni\u1ec7m, l\u00e0 t\u01b0 t\u01b0\u1edfng, l\u00e0 \u00fd, l\u00e0 th\u1ee9c. \u00d4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc cho bi\u1ebft r\u1eb1ng h\u1ecdc thuy\u1ebft c\u1ee7a \u00f4ng kh\u00f4ng ngo\u00e0i c\u00e1i th\u1ee9c. V\u0169 tr\u1ee5 c\u1ee7a Duy Th\u1ee9c Lu\u1eadn bao h\u00e0m t\u1ea5t c\u1ea3 hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng, t\u1ea5t c\u1ea3 \u0111\u1ed9ng t\u00e1c c\u1ee7a t\u01b0 t\u01b0\u1edfng, th\u00ec c\u00e1i A-l\u1ea1i-da th\u1ee9c hay c\u00e1i ti\u1ec1m th\u1ee9c c\u1ee7a v\u0169 tr\u1ee5 ch\u00ednh l\u00e0 c\u00e1i b\u1ea3n t\u00ednh si\u00eau vi\u1ec7t, l\u00e0 ch\u1ee7 quan tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i duy nh\u1ee9t, l\u00e0 m\u1eb9 sanh c\u1ee7a mu\u00f4n lo\u00e0i v\u1ea1n v\u1eadt, l\u00e0 n\u01a1i ch\u1ee9a \u0111\u1ef1ng c\u00e1c qu\u1ea3 b\u00e1o \u0111\u1ec3 b\u00e2y gi\u1edd chuy\u1ec3n h\u00f3a ra nh\u00e2n.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">C\u00e1i ta h\u01b0 ho\u1eb7c \u0111\u00e3 b\u1ecb ph\u00e1 h\u1ee7y v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c thay th\u1ebf b\u1eb1ng c\u00e1i t\u00e2m ph\u1ed5 bi\u1ebfn kh\u00f4ng ph\u00e2n chia b\u1ec9 th\u1eed, g\u1ed3m c\u1ea3 ch\u00fang sanh \u0111\u1ed3ng nh\u1ee9t nh\u01b0 nhau. C\u0169ng nh\u01b0 bi\u1ec3n c\u1ea3 v\u1eeba tr\u01b0\u1eddng t\u1ed3n v\u1eeba bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i, A-l\u1ea1i-da th\u1ee9c l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ef1c th\u1ec3 v\u1eeba v\u00f4 h\u00ecnh, v\u1eeba sanh ra v\u1ea1n tr\u1ea1ng. N\u00f3 l\u00e0 c\u00e1i tinh hoa c\u1ee7a c\u00e1i bi\u1ebft, m\u00e0 ch\u00ednh n\u00f3 kh\u00f4ng bi\u1ebft chi c\u1ea3. Kh\u00f4ng th\u1ec3 xem n\u00f3 nh\u01b0 c\u00e1i Th\u1ee9c, nh\u01b0ng n\u00f3 l\u00e0 ch\u1ee7 t\u1ec3 c\u1ee7a tinh th\u1ea7n v\u00e0 v\u1eadt ch\u1ea5t, c\u1ee7a t\u01b0 t\u01b0\u1edfng v\u00e0 kh\u00f4ng gian.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">C\u00e1i tinh hoa c\u1ee7a s\u1ef1 v\u1eadt l\u00e0 t\u01b0 t\u01b0\u1edfng: S\u1ef1 ph\u00e2n bi\u1ec7t v\u00e0 ch\u1ee7 quan, kh\u00e1ch quan v\u00e0 t\u00e2m th\u1ee9c c\u1ee7a m\u1ed7i c\u00e1 nh\u00e2n l\u00e0 v\u00f4 minh. T\u01b0 t\u01b0\u1edfng r\u1ed7ng kh\u00f4ng l\u00e0 tr\u1ea1ng th\u00e1i cao c\u1ea3 h\u01a1n c\u00e1i ng\u00e3 v\u00e0 c\u00e1i v\u00f4 ng\u00e3, m\u1ed9t tr\u1ea1ng th\u00e1i si\u00eau vi\u1ec7t, tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i, kh\u00f4ng th\u1ec3 d\u00f9ng bi\u1ec7n ch\u1ee9ng m\u00e0 ng\u1ed9 \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u1ec9 c\u00f3 tr\u1ef1c gi\u00e1c m\u1edbi \u0111\u01b0a h\u00e0nh gi\u1ea3 \u0111\u1ebfn ch\u1ed7 ti\u00eau giao kho\u00e1i l\u1ea1c.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00f3m l\u1ea1i c\u00e1i<strong>&nbsp;A-l\u1ea1i-da th\u1ee9c<\/strong>&nbsp;n\u00e0y l\u00e0 m\u1ed9t danh t\u1eeb \u0111\u1ed3ng ngh\u0129a v\u1edbi c\u00e1i ch\u01a1n kh\u00f4ng&nbsp;<strong>c\u1ee7a Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng<\/strong>&nbsp;v\u00e0 c\u00e1i Brahina (Th\u1ea7n B\u00e0-La-Ma) c\u1ee7a&nbsp;<strong>B\u00e0-la-m\u00f4n gi\u00e1o.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Hai anh em \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 Thi\u00ean Th\u00e2n d\u1ef1a theo tri\u1ebft l\u00fd c\u1ee7a c\u00e1c b\u1eadc ti\u1ec1n b\u1ed1i, mong \u0111i s\u00e2u th\u00eam m\u1ed9t \u0111\u00f4i d\u1eb7m \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0o c\u00f5i si\u00eau h\u00ecnh, ch\u1eb3ng d\u00e8 c\u0169ng b\u1ecb ch\u1eb7n \u0111\u1ee9ng d\u01b0\u1edbi ch\u01a1n t\u01b0\u1eddng b\u00ed m\u1eadt l\u00e0m ranh gi\u1edbi gi\u1eefa c\u1ea3nh t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i v\u00e0 tuy\u1ec7t \u0111\u1ed1i. M\u00e0n v\u00f4 minh ch\u01b0a v\u00e9n h\u00e9 \u0111\u01b0\u1ee3c, hai \u00f4ng v\u1eabn c\u00f2n \u1edf trong v\u00f2ng l\u1ea9n qu\u1ea9n c\u1ee7a l\u00fd tr\u00ed. C\u00e2u chuy\u1ec7n sau \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t b\u1eb1ng ch\u1ee9ng m\u00e0 nhi\u1ec1u Ph\u1eadt t\u1eed kh\u00f4ng mu\u1ed1n hi\u1ec3u s\u1ef1 th\u1eadt:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ch\u00fang ta c\u00f2n nh\u1edb hai anh em \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 Thi\u00ean Th\u00e2n \u0111\u00e3 b\u1ecf x\u1ee9 Gandhara \u0111\u1ebfn Behar l\u1eadp s\u1ef1 nghi\u1ec7p. \u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n kh\u1edfi d\u1ef1ng ra C\u00e2u-X\u00e1 t\u00f4ng. \u00d4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc th\u1ea5y ph\u1eadn l\u00e0m anh kh\u00f4ng l\u1ebd n\u01b0\u01a1ng nh\u1edd n\u01a1i em, n\u00ean t\u00e1ch ra \u0111i l\u1eadp th\u00e2n. \u0110\u1ebfn x\u1ee9 Oude, \u00f4ng d\u1ef1ng l\u00ean Duy Th\u1ee9c t\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi s\u00f9ng m\u1ed9. \u0110\u00f4i phen \u00f4ng r\u1ee7 em \u00f4ng \u0111\u1ebfn hi\u1ec7p t\u00e1c v\u1edbi \u00f4ng \u0111\u1ec3 khuy\u1ebft tr\u01b0\u01a1ng m\u1ed1i \u0111\u1ea1o. \u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n ti\u1ebfc c\u01a1 \u0111\u1ed3 kh\u00f4ng ch\u1ecbu theo anh.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ng\u00e0y n\u1ecd, \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc s\u1eafp \u0111\u1eb7t m\u01b0u ch\u01b0\u1edbc c\u00e1m d\u1ed7 r\u1ed3i m\u1eddi em \u0111\u1ebfn ch\u01a1i t\u1ea1i ch\u00f9a Ayodhia, x\u1ee9 Oude. Khi \u00f4ng Thi\u00ean Th\u00e2n \u0111\u1ebfn n\u01a1i, \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc ti\u1ebfp r\u01b0\u1edbc em m\u1ed9t c\u00e1ch ni\u1ec1m n\u1ee1 tr\u1ecdng h\u1eadu, v\u00e0 trong khi chuy\u1ec7n v\u00e3n v\u1edbi em, \u00f4ng ch\u1eb3ng h\u1ec1 \u0111\u00e0m lu\u1eadn v\u1ec1 \u0111\u1ea1o l\u00fd. Sau khi c\u01a1m n\u01b0\u1edbc xong xu\u00f4i, \u00f4ng \u0111\u01b0a em \u00f4ng l\u00ean an ngh\u1ec9 tr\u00ean m\u1ed9t t\u00f2a l\u1ea7u, d\u1ef1a m\u00e9 s\u00f4ng H\u1eb1ng (Gange). \u0110\u00eam \u1ea5y nh\u1eb1m tr\u0103ng thu r\u1ea1ng t\u1ecf, tr\u1eddi thanh trong tr\u1eafng. Gi\u1eefa kho\u1ea3ng tr\u1ed1ng c\u1ee7a nh\u00e0nh c\u00e2y b\u1ed3 \u0111\u1ec1 v\u00e0 th\u1ed1t n\u1ed1t, b\u00f3ng tr\u0103ng chi\u1ebfu r\u1ecdi m\u1eb7t n\u01b0\u1edbc ao h\u1ed3, \u0111\u1ea7y hoa sen \u0111ua n\u1edf. \u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n m\u1edbi ng\u1ed3i d\u1ef1a c\u1eeda s\u1ed5 tr\u1ea7m ng\u00e2m ni\u1ec7m t\u01b0\u1edfng. Th\u00ecnh l\u00ecnh c\u00f3 m\u1ed9t ch\u00fa ti\u1ec3u \u0111\u1ebfn \u0111\u1ee9ng ngay d\u01b0\u1edbi c\u1eeda s\u1ed5 c\u1ea5t ti\u1ebfng t\u1ee5ng m\u1ed9t b\u00e0i kinh huy\u1ec1n b\u00ed. \u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n l\u1ea5y l\u00e0m l\u1ea1, l\u00f3ng tai nghe. Ban \u0111\u1ea7u \u00f4ng ng\u1ea1c nhi\u00ean, sau l\u1ea1i c\u00e0ng nghe c\u00e0ng th\u1ea5m, c\u00e0ng m\u00ea, c\u00e0ng th\u00edch, cho \u0111\u1ebfn n\u1ed7i n\u01b0\u1edbc m\u1eaft tu\u00f4n r\u01a1i hai h\u00e0ng. Ch\u1eebng ch\u00fa ti\u1ec3u d\u1ee9t \u0111\u1ecdc r\u1ed3i, \u00f4ng m\u1edbi ngh\u0129 v\u00e0 so s\u00e1nh th\u00ec \u00f4ng nh\u1eadn th\u1ea5y tri\u1ebft l\u00fd Ti\u1ec3u th\u1eeba c\u1ee7a \u00f4ng r\u1ea5t kh\u00f4 khan c\u1ea1n c\u1ee3t, kh\u00f4ng th\u1ec3 s\u00e1nh v\u1edbi b\u00e0i kinh c\u1ee7a \u00f4ng v\u1eeba nghe, v\u00e0 than r\u1eb1ng: Tr\u01b0\u1edbc kia ta tr\u00f3t l\u1ea7m t\u01b0\u1edfng r\u1eb1ng con ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng th\u1ec3 tr\u1ecdng v\u00e2y n\u01b0\u01a1ng nh\u1edd n\u01a1i oai l\u1ef1c th\u1ea7n th\u00f4ng c\u1ee7a Ph\u1eadt, v\u00e0 k\u1ebft qu\u1ea3 c\u1ee7a s\u1ef1 tu h\u00e0nh l\u00e0 \u0111\u1ebfn ch\u1ed7 kh\u00f4ng kh\u00f4ng. Ch\u1eb3ng d\u00e8 \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt t\u1eeb bi v\u00f4 l\u01b0\u1ee3ng, b\u1eb1ng th\u1ecb hi\u1ec7n lu\u00f4n lu\u00f4n gi\u1eefa t\u00edn \u0111\u1ed3 v\u00e0 ph\u1eadn s\u1ef1 c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi Ph\u1eadt t\u1eed l\u00e0 ph\u1ea3i t\u00ecm con \u0111\u01b0\u1eddng huy\u1ec1n b\u00ed, \u0111\u1ec3 quy h\u1ed3i theo Ph\u1eadt&nbsp;<sup>(5)<\/sup>. R\u1ed3i \u00f4ng ngh\u0129 cho \u00f4ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 mang t\u1ed9i ph\u1ec9 b\u00e1ng Ph\u1eadt Ph\u00e1p, n\u00ean \u00f4ng ch\u1ee5p b\u1ebb l\u00e1 s\u1eady d\u1ef1a hi\u00ean nh\u00e0, quy\u1ebft c\u1eaft b\u1ecf c\u00e1i l\u01b0\u1ee1i c\u1ee7a \u00f4ng \u0111\u1ec3 \u0111\u1ec1n b\u00f9 t\u1ed9i l\u1ed7i. \u00d4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc ch\u1ef1c s\u1eb5n sau l\u01b0ng, b\u01b0\u1edbc t\u1edbi ch\u1ee5p tay em v\u00e0 nh\u1ecf nh\u1eb9 th\u1ed1t r\u1eb1ng: Em, ch\u1eb3ng n\u00ean l\u00e0m v\u1eady, t\u1eeb \u0111\u00e2y c\u00e1i l\u01b0\u1ee1i c\u1ee7a em s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng \u0111\u1ec3 thuy\u1ebft minh ch\u01a1n l\u00fd. T\u1eeb \u0111\u00f3 tr\u1edf v\u1ec1 sau, \u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n b\u1ecf C\u00e2u X\u00e1 t\u00f4ng theo anh \u0111i m\u1edf \u0111\u1ea1o, ho\u1eb1ng h\u00f3a Ph\u00e1p T\u01b0\u1edbng t\u00f4ng c\u00f9ng kh\u1eafp x\u1ee9 Cachemir, Nepal, Behar, cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0y l\u00eca b\u1ecf th\u1ebf gian t\u1ea1i ch\u00f9a Ayodhia, n\u0103m 350.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>(5) M\u1ed9t b\u1eb1ng th\u1ee9 nh\u1ee9t ch\u1ec9 r\u1eb1ng \u00f4ng Thi\u00ean Th\u00e2n ch\u01b0a th\u00f4ng hi\u1ec3u gi\u00e1o ph\u00e1p c\u1ee7a Ph\u1eadt Gotama.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Tr\u01b0\u1edbc kia \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc, Thi\u00ean Th\u00e2n v\u00e0 \u0111\u1ec7 t\u1eed ru\u1ed9t c\u1ee7a hai \u00f4ng l\u00e0 th\u1ea7y Buddhasimha, c\u00f9ng nhau th\u1ec7 nguy\u1ec7n v\u00e0 giao k\u1ebft r\u1eb1ng trong ba th\u1ea7y tr\u00f2 n\u1ebfu ai ch\u1ebft tr\u01b0\u1edbc, ph\u1ea3i tr\u1edf v\u1ec1 cho bi\u1ebft nh\u1eefng huy\u1ec1n vi b\u00ed \u1ea9n c\u1ee7a b\u00ean kia l\u1eb1n m\u1ee9c th\u1ebf gian, \u0111\u1ec3 ch\u1ec9 d\u1ea1y cho nhau&nbsp;<sup>(6)<\/sup>. \u00cdt ng\u00e0y sau khi \u00f4ng Thi\u00ean T\u00e2n qua \u0111\u1eddi, m\u1ed9t \u0111\u00eam n\u1ecd \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u01b0\u01a1ng ng\u1ed3i m\u1eadt ni\u1ec7m v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u1ed3 \u0111\u1ec7 c\u1ee7a \u00f4ng, b\u1ed7ng th\u1ea5y h\u00e0o quang chi\u1ebfu s\u00e1ng c\u1ea3 t\u1ecbnh th\u1ea5t, h\u1ed3n \u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n hi\u1ec7n v\u1ec1 c\u1ea5t ti\u1ebfng d\u1ea1y r\u1eb1ng: Ta nay \u0111\u00e3 g\u1eb7p \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt Maitreya (Di L\u1ea1c) r\u1ed3i&nbsp;<sup>(7)<\/sup>. G\u01b0\u01a1ng m\u1eb7t \u00f4ng quang minh t\u01b0\u01a1i s\u00e1ng, ng\u01b0\u1eddi ng\u01b0\u1eddi d\u00f2m xem kh\u00f4ng m\u1ecfi m\u1eaft. L\u1ea1i c\u00f3 \u0111\u1ee7 th\u00e1nh th\u1ea7n \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea7y h\u1ea7u h\u1ea1, d\u00e2ng hoa c\u00fang tr\u1ea7m v\u00e0 ca t\u1ee5ng vang r\u00e2n. Ng\u01b0\u1eddi m\u00ea t\u00edn cho \u0111\u00f3 l\u00e0 linh thi\u00eang, b\u1ef1c ch\u00e1nh t\u00edn xem nh\u01b0 ti\u1ec3u thuy\u1ebft.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u1ee5c \u0111\u00edch c\u1ee7a c\u00e1c tri\u1ebft h\u1ecdc gia n\u00e0y l\u00e0 vi\u1ebft s\u00e1ch nu\u00f4i m\u1ea1ng. Ng\u01b0\u1eddi ta c\u00f2n nh\u1edb trong quy\u1ec3n D\u00f9 D\u00e0 Lu\u1eadn (Yoga castra), \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc c\u00f3 d\u1ea1y r\u1eb1ng: V\u00ec m\u1ee5c \u0111\u00edch cao th\u01b0\u1ee3ng v\u00e0 b\u00e1c \u00e1i, c\u00e1c th\u1ea7y tu ph\u1ea3i r\u1ee9t b\u1ecf c\u00e1i ngh\u00e8o c\u1ee7a m\u1ea5y \u00f4ng T\u1ef3 kh\u01b0u ph\u00e1i x\u01b0a, \u0111\u1ec3 th\u00e2u th\u1eadp t\u00e0i s\u1ea3n, s\u1ef1 nghi\u1ec7p, v\u00e0ng b\u1ea1c, ch\u00e2u b\u00e1u, h\u1ea7u gi\u00fap \u00edch cho k\u1ebb kh\u00e1c. V\u00e0 tr\u01b0\u1edbc kia \u00d4ng Thi\u00ean Th\u00e2n c\u00f3 vi\u1ebft trong cu\u1ed1n A-T\u00ec-\u0110\u1ea1t-Ma C\u00e2u-X\u00e1 Lu\u1eadn (Abhidharma kosa Castra) r\u1eb1ng gi\u00e1o ph\u00e1p c\u1ee7a \u0111\u1ee9c Ph\u1eadt \u0111\u00e3 t\u1edbi ng\u00e0y c\u00f9ng, gi\u1edd \u0111\u00e2y l\u00e0 th\u1eddi k\u1ef3 c\u1ee7a t\u1eadt x\u1ea5u, ai mu\u1ed1n gi\u1ea3i tho\u00e1t ph\u1ea3i tu cho g\u1ea5p. \u00dd \u00f4ng mu\u1ed1n bi\u1ec3u ng\u01b0\u1eddi ta v\u1edbi \u00f4ng. L\u00fac \u1ea5y \u0111\u1ed1t \u0111u\u1ed1c ki\u1ebfm Ph\u1eadt ph\u00e1p ch\u00e1nh truy\u1ec1n c\u0169ng kh\u00f4ng ra, b\u1edfi B\u00e0-la-m\u00f4n \u0111\u00e3 b\u1ee9ng t\u1eadn g\u1ed1c r\u1ec5, th\u00e1nh kinh c\u00f2n l\u1ea1i \u0111\u00e3 b\u1ecb \u0111\u1ed1t h\u1ebft, c\u1ed5 ph\u00e1p ch\u00f9a th\u1edd Ph\u1eadt Gotama \u0111\u1ec1u b\u1ecb ph\u00e1 h\u1ee7y tan n\u00e1t.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>(6) B\u1eb1ng ch\u1ee9ng th\u1ee9 hai ch\u1ec9 r\u1eb1ng th\u1ea7y tr\u00f2 \u00f4ng V\u00f4 Tr\u01b0\u1edbc, \u00f4ng Thi\u00ean Th\u00e2n c\u00f2n \u1edf trong v\u00f2ng lu\u1ea9n qu\u1ea9n c\u1ee7a tri\u1ebft l\u00fd.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em>(7) Ph\u1eadt Di L\u1ea1c ch\u01b0a ra \u0111\u1eddi m\u00e0 \u00f4ng Thi\u00ean Th\u00e2n l\u1ea1i g\u1eb7p. \u00d4ng kh\u00f4ng th\u1ec3 g\u1eb7p \u0111\u01b0\u1ee3c Ph\u1eadt T\u1ed5 Gotama, trong gi\u1edbi huy\u1ec1n b\u00ed, l\u00e0 gi\u1edbi \u0111\u1ea1i k\u1ef5 c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 t\u00ecm \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u01a1n l\u00fd. \u0110\u00e2y \u0111\u1ec3 ch\u1ee9ng t\u1ecf r\u1eb1ng hai \u00f4ng T\u1ed5 s\u01b0 Duy Th\u1ee9c t\u00f4ng \u0111\u00e3 l\u1eadp \u0111\u1ea1o \u1edf b\u00ean ngo\u00e0i gi\u00e1o ph\u00e1p c\u1ee7a Ph\u1eadt Th\u00edch Ca.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Ngu\u1ed3n: Ch\u1ecdn \u0110\u01b0\u1eddng Tu Ph\u1eadt (Trung Quang C\u01b0 S\u0129)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed-wordpress wp-block-embed is-type-wp-embed is-provider-theravada\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\nhttps:\/\/phatgiaonguyenthuy.org\/giao-phap-cua-duc-phat-bi-chia-re-thanh-cac-ton-phai-trong-dong-lich-su-p2\/\n<\/div><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Trung th\u1eeba T\u00e2n Ti\u1ebfn M\u0101dhyamika: Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng \u2012 M\u0101dhyamaki c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 Trung \u0111\u1ea1o, nh\u01b0ng th\u01b0\u1eddng k\u00eau l\u00e0 Tam Lu\u1eadn t\u00f4ng, b\u1edfi t\u00f4ng n\u00e0y c\u0103n c\u1ee9 n\u01a1i\u2026<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1508,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[84,101],"tags":[],"td_series":[],"class_list":["post-1507","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lich-su-dao-phat","category-phat-giao-nguyen-thuy-dong-truyen-thua"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1507","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1507"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1507\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1509,"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1507\/revisions\/1509"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1508"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1507"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1507"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1507"},{"taxonomy":"td_series","embeddable":true,"href":"https:\/\/tamhoc.org\/trang-chu\/wp-json\/wp\/v2\/td_series?post=1507"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}